Szczepienia psa - co obowiązkowe, co zalecane i kiedy

Weterynarz badający spokojnego psa podczas wizyty kontrolnej w gabinecie
Zdjęcie: Tima Miroshnichenko / Pexels
W skrócie

Pies powinien być szczepiony przeciwko chorobom rdzeniowym - nosówce, parwowirozie, zakaźnemu zapaleniu wątroby i leptospirozie - oraz przeciwko wściekliźnie, która w Polsce jest obowiązkowa prawnie. Szczepienia szczeniąt zaczynają się zwykle około 6-8 tygodnia życia, z kolejnymi dawkami co kilka tygodni, a potem przypominającymi. Dokładny kalendarz ustala weterynarz na podstawie wieku, ryzyka i regionu.

Szczepienia to jedna z tych spraw, których nie warto odkładać. Chronią psa przed chorobami, które kiedyś zabijały całe mioty, a w przypadku wścieklizny - są w Polsce po prostu obowiązkowe. Poniżej masz jasny obraz tego, przed czym chronisz psa i jak mniej więcej wygląda kalendarz. Dokładny harmonogram zawsze ustala weterynarz, bo zależy od wieku, regionu i trybu życia psa.

Przed czym chronią szczepienia rdzeniowe?

Szczepienia rdzeniowe to te, które weterynarze zalecają każdemu psu, niezależnie od tego, czy biega po lesie, czy głównie po osiedlu. Chronią przed chorobami groźnymi, łatwo przenoszonymi i często śmiertelnymi.

Choroba Przed czym chroni szczepienie
Nosówka (distemper) Wirusowa choroba atakująca układ oddechowy, pokarmowy i nerwowy. Często śmiertelna, szczególnie u szczeniąt.
Parwowiroza (parvo) Bardzo zaraźliwy wirus wywołujący krwawą biegunkę i wymioty. Wyjątkowo groźny dla szczeniąt, wirus jest odporny w środowisku.
Zakaźne zapalenie wątroby (adenowirus) Wirusowe uszkodzenie wątroby i innych narządów. Składnik standardowych szczepionek skojarzonych.
Leptospiroza Bakteryjna choroba przenoszona m.in. przez mocz gryzoni i skażoną wodę. Groźna dla nerek i wątroby, możliwa do przeniesienia na człowieka.
Wścieklizna (rabies) Śmiertelna choroba wirusowa układu nerwowego, groźna także dla ludzi. W Polsce szczepienie jest obowiązkowe prawnie.

Większość tych chorób podaje się w jednym preparacie skojarzonym - jedno wkłucie chroni przed kilkoma wirusami naraz. Wściekliznę zwykle podaje się osobno.

Czy szczepienie na wściekliznę jest obowiązkowe?

Tak - i to jest najważniejszy fakt prawny w całym temacie. W Polsce szczepienie psa przeciwko wściekliźnie jest obowiązkowe. Psa trzeba zaszczepić w ciągu 30 dni od ukończenia przez niego 3. miesiąca życia, a następnie powtarzać nie rzadziej niż co 12 miesięcy od ostatniego szczepienia.

Kilka rzeczy, o których warto pamiętać:

  • Szczepienie wykonuje wyłącznie lekarz weterynarii i odnotowuje je w dokumentacji psa lub w paszporcie.
  • Obowiązek dotyczy każdego psa, także takiego, który rzadko wychodzi.
  • Niedopełnienie obowiązku może skończyć się karą grzywny.

To nie jest formalność do obejścia. Wścieklizna jest śmiertelna i groźna również dla ludzi, dlatego państwo traktuje to szczepienie jako wymóg, a nie sugestię.

Jak wygląda kalendarz szczepień szczeniaka?

Szczenięta rodzą się z pewną odpornością od matki, która z czasem zanika. Dlatego szczepień nie podaje się raz, tylko w serii - tak, żeby odporność szczepionkowa przejęła pałeczkę dokładnie wtedy, gdy ta od matki słabnie.

Ogólny schemat wygląda zwykle tak:

  1. Pierwsza dawka około 6-8 tygodnia życia - start serii szczepień rdzeniowych.
  2. Kolejne dawki co kilka tygodni - powtarzane, aż szczenię zbuduje pełną odporność, zwykle do kilkunastego tygodnia życia.
  3. Szczepienie przeciwko wściekliźnie - podawane w terminie wynikającym z przepisów, najpóźniej w ciągu 30 dni od ukończenia 3. miesiąca życia.
  4. Dawki przypominające w dorosłości - w odstępach wyznaczonych przez weterynarza.

Dokładnych dat i odstępów nie ustalasz sam. Liczby powyżej to orientacyjne ramy, a nie recepta. Realny kalendarz dobiera weterynarz na podstawie wieku psa, użytego preparatu, sytuacji epidemicznej w regionie i trybu życia. Do czasu zakończenia podstawowej serii lepiej unikać kontaktu z nieznanymi, niezaszczepionymi psami i miejscami o dużym ruchu zwierząt.

Jak często szczepić dorosłego psa?

Po zakończeniu serii szczeniaka pies wchodzi w rytm szczepień przypominających. Tu zasady są dwie:

  • Wścieklizna - powtarzana nie rzadziej niż co 12 miesięcy, bo tak wymaga prawo.
  • Pozostałe szczepienia rdzeniowe - podawane w odstępach, które wyznacza weterynarz. Część preparatów chroni dłużej i nie trzeba ich powtarzać co roku, część (jak leptospiroza) zwykle wymaga corocznej dawki.

Najprościej: trzymaj się terminów z książeczki zdrowia i pytaj weterynarza przy każdej wizycie kontrolnej, co i kiedy wypada następnym razem.

Szczepienia to część większej profilaktyki

Szczepienia chronią przed chorobami wirusowymi i bakteryjnymi, ale to nie cała profilaktyka. Pasożyty wewnętrzne i zewnętrzne to osobny front, którym trzeba zajmować się równolegle. O regularnym pozbywaniu się robaków przeczytasz w artykule odrobaczanie psa, a o ochronie przed kleszczami w tekście kleszcze u psa.

Szczególnie warto połączyć temat szczepień z ochroną przeciwkleszczową, bo niektóre choroby przenoszone przez kleszcze potrafią być równie groźne jak infekcje wirusowe - więcej w artykule choroby odkleszczowe u psa.


Artykuł ma charakter informacyjny. Kalendarz i zakres szczepień Twojego psa zawsze ustal z lekarzem weterynarii.

Zaszczepiony pies to pies gotowy na świat. Sprawdź w DOGOUT, gdzie psy z Twojej okolicy chodzą na spacery, dodaj sprawdzonego weterynarza na mapę i umów wspólne wyjście, gdy tylko Twój czworonóg będzie gotowy.

Najczęstsze pytania

Czy szczepienie psa na wściekliznę jest obowiązkowe w Polsce?
Tak. Szczepienie przeciwko wściekliźnie jest obowiązkowe prawnie. Psa trzeba zaszczepić w ciągu 30 dni od ukończenia 3. miesiąca życia, a potem powtarzać nie rzadziej niż co 12 miesięcy od ostatniego szczepienia. Szczepienie wykonuje lekarz weterynarii i odnotowuje je w dokumentacji psa.
Jakie są podstawowe szczepienia psa?
Do szczepień rdzeniowych zalicza się nosówkę, parwowirozę, zakaźne zapalenie wątroby (adenowirus) i leptospirozę, zwykle łączone w jednym preparacie, oraz wściekliznę. To choroby groźne, łatwo przenoszone i często śmiertelne, dlatego są zalecane niezależnie od trybu życia psa.
Kiedy zaczynają się szczepienia szczeniaka?
Pierwsze szczepienie podaje się zwykle około 6-8 tygodnia życia, a kolejne dawki co kilka tygodni, aż szczenię zbuduje odporność. Dokładny harmonogram ustala weterynarz - nie kupuj ani nie podawaj szczepionek samodzielnie.
Jak często powtarzać szczepienia u dorosłego psa?
Wścieklizna w Polsce wymaga powtarzania nie rzadziej niż co 12 miesięcy. Pozostałe szczepienia rdzeniowe są podawane jako przypominające w odstępach, które wyznacza weterynarz na podstawie preparatu i ryzyka. Część szczepień można podawać rzadziej, część co roku - decyduje lekarz.
Czy mój pies musi być szczepiony, skoro prawie nie wychodzi?
Tak. Wirusy takie jak parwowiroza są bardzo odporne i można je przynieść na butach, a wścieklizna jest obowiązkowa niezależnie od trybu życia psa. Ograniczone wychodzenie nie zastępuje szczepień. O zakres szczepień zapytaj weterynarza.
Czy szczepienie może wywołać skutki uboczne?
Łagodne reakcje, jak senność, mniejszy apetyt czy bolesność w miejscu wkłucia przez dzień, są normalne. Rzadko zdarzają się silniejsze reakcje alergiczne. Jeśli widzisz obrzęk pyska, wymioty, trudności z oddychaniem lub osłabienie, skontaktuj się z weterynarzem od razu.